សុខភាព
សូមស្វែងយល់ពីជំងឺដុំពកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីត ឫជំងឺពក ក (Goitre)!
ក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីតមានរាងដូចមេអំបៅស្ថិតនៅផ្នែកខាងមុខនិងខាងក្រោមនៃ ក។ វាមានមុខងារបញ្ចេញអ័រម៉ូនទីរ៉ុកស៊ីន (Thyroxine) សម្រាប់បង្កើនការបំប្លែងសារធាតុចិញ្ចឹម ការសំយោគ និងប្រតិកម្មប្រូតេអ៊ីនរបស់សរីរាង្គរំញោច ការកន្ត្រាក់របស់សាច់ដុំបេះដូង និងប្រដាប់រំលាយអាហារ ហើយជាពិសេសចំពោះក្មេង គឺចូលរួមក្នុងការរីកលូតលាស់ប្រព័ន្ធប្រសាទ និងឆ្អឹង។
ក) ដុំពកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីត ឫជំងឺពក ក ជាអ្វី?
គឺជាការរីកធំខុសពីធម្មតារបស់ក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីតដែលអាចមាន៖
– ដុំតែមួយនៅក្នុងក្រពេញ (Goitre nodulaire)
– ច្រើនដុំនៅក្នុងក្រពេញ (Goitre multi nodulaire)
– រីកក្រពេញទាំងមូល (Goitre diffus)
ការរីកដុំក្រពេញនេះជាសញ្ញាបញ្ជាក់ថាអាចមាន:
– វិបត្តិនៃការបញ្ចេញអ័រម៉ូន (Dysthyroïdie)
– ការរលាកក្រពេញ (Thyroïdites)
– ដុំពកស្លូត ឬកាច (Tumeur bénigne ou maligne)
– ការរីក ធម្មតារបស់ក្រពេញ (Goitre Simple)

ខ) រោគសញ្ញានៃការរីកក្រពេញ៖
ក្រៅពីការរីកធំរបស់ក្រពេញ រោគសញ្ញាអាចមានច្រើន តែក្នុងករណីនៃការកើនលើសធម្មតារបស់អ័រម៉ូនដែលអាចមានដូចជាៈញ័រទ្រូង ញ័រដៃ បេះដូងដើរញាប់ គេងមិនលក់ មួរម៉ៅ ឆាប់ហត់ កើនកំដៅក្នុងខ្លួន ។ល។ ក្នុងករណីខ្លះ ការបញ្ចេញ អ័រម៉ូនធម្មតាតែដោយសារដុំក្រពេញរីកធំខ្លាំង ធ្វើឲ្យមានវិបត្តិក្នុងការដកដង្ហើមឬការលេបអាហារ។
គេបែងចែកដុំពកក្រពេញជាបីប្រភេទទៅតាមការបញ្ចេញរបស់អ័រម៉ូន:
– ដុំពកក្រពេញដែលបញ្ចេញអ័រម៉ូនលើសពីធម្មតា(Hyperthyroïdie)
– ដុំពកក្រពេញបញ្ចេញអ័រម៉ូនធម្មតា (Goitre avec euthyroïdie)
– ដុំពកក្រពេញបញ្ចេញអ័រម៉ូនតិចជាងធម្មតា (Hypothyroïdie)
ដូច្នេះនៅពេលដែលមានដុំពកនៅក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីតគ្រូពេទ្យត្រូវធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យឲ្យបានច្បាស់ ថាតើនៅក្នុងក្រុមណាមួយដើម្បីធ្វើការព្យាបាល ឬ តាមដានការវិវត្តន៍របស់ជំងឺ។

គ) ការវិវត្តន៍របស់ដុំពកក្រពេញ៖
ការវិវត្តន៍របស់ដុំពកក្រពេញ គឺអាចវិវត្តន៍ពីដុំពកអ័រម៉ូនធម្មតាទៅជាការបញ្ចេញអ័រម៉ូនលើសធម្មតា ឬក៏វិវត្តន៍ទៅរកដុំមហារីក ។ ដុំពកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីតអាចនឹងវិវត្តន៍ទៅរកដុំកាច គ្រាន់តែភាគរយតិច ឬច្រើនប៉ុណ្ណោះ ជាពិសេសដុំពកដែលមានអ័រម៉ូនធម្មតា ឬតិចអាចមានភាគរយវិវត្តន៍ទៅរកមហារីកក្នុងកម្រិតភាគរយច្រើនជាងគេ។
ឃ) ការព្យាបាល៖
ក្នុងការព្យាបាលដុំពកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីត គឺគ្រូពេទ្យត្រូវធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យឲ្យបានច្បាស់លាស់ ថាតើវាជាប្រភេទដុំពកណាមួយហើយយើងត្រូវធ្វើការតាមដានបន្តរ ឬត្រូវព្យាបាលដោយថ្នាំ ឬក៏ត្រូវធ្វើការវះកាត់ក្នុងលក្ខខ័ណ្ឌចាំបាច់ផ្សេងៗឬសង្ស័យថា ជាដុំមហារីក។ ក្នុងករណីមហារីកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីតដែលពុំទាន់រីករាលដាលបើយើងធ្វើការវះកាត់បានទាន់ពេលវេលា គឺអាចទទួលបានអត្រាជាសះស្បើយខ្ពស់យ៉ាងល្អប្រសើរ។

“បើសិនជាបងប្អូនមានបញ្ហាដុំពកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីត (ពក ក) សូមអញ្ជើញមកពិគ្រោះយោបល់ជាមួយក្រុមគ្រូពេទ្យជំនាញនៅមន្ទីរពេទ្យកាល់ម៉ែត ដែលរួមមានឯកទេសជំងឺក្រពេញ ជំនាញវិភាគកោសិកា និងឯកទេសវះកាត់ផ្នែកក្រពេញទីរ៉ូអ៊ីត”៕
អត្ថបទ៖ រស្មី
សូមចុចអាន៖ ការព្យាបាលតម្រងកែវភ្នែកស្រអាប់ដោយកាំរស្មី

-
ព័ត៌មានជាតិ២ ថ្ងៃ ago
ក្រោយមរណភាពបងប្រុស ទើបសម្ដេចតេជោ ដឹងថា កូនស្រីម្នាក់របស់ឯកឧត្តម ហ៊ុន សាន គ្មានផ្ទះផ្ទាល់ខ្លួននៅ
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ៦ ថ្ងៃ ago
កម្មករសំណង់ ៤៣នាក់ ជាប់ក្រោមគំនរបាក់បែកនៃអគារ ដែលរលំក្នុងគ្រោះរញ្ជួយដីនៅ បាងកក
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ២ ថ្ងៃ ago
និស្សិតពេទ្យដ៏ស្រស់ស្អាតជិតទទួលសញ្ញាបត្រ ស្លាប់ជាមួយសមាជិកគ្រួសារក្នុងអគាររលំដោយរញ្ជួយដី
-
ព័ត៌មានអន្ដរជាតិ២០ ម៉ោង ago
មីយ៉ាន់ម៉ា៖ ក្រុមសង្គ្រោះតួកគី ជួយជីវិតបុរសម្នាក់ ក្រោយជាប់ក្រោមគំនរបាក់បែក៥ថ្ងៃ
-
សន្តិសុខសង្គម១ សប្តាហ៍ ago
ករណីបាត់មាសជាង៣តម្លឹងនៅឃុំចំបក់ ស្រុកបាទី ហាក់គ្មានតម្រុយ ខណៈបទល្មើសចោរកម្មនៅតែកើតមានជាបន្តបន្ទាប់
-
ព័ត៌មានជាតិ៦ ថ្ងៃ ago
បងប្រុសរបស់សម្ដេចតេជោ គឺអ្នកឧកញ៉ាឧត្តមមេត្រីវិសិដ្ឋ ហ៊ុន សាន បានទទួលមរណភាព
-
សន្តិសុខសង្គម៣ ថ្ងៃ ago
នគរបាលឡោមព័ទ្ធខុនដូមួយកន្លែងទាំងយប់ ឃាត់ជនបរទេសប្រុសស្រីជាង ១០០នាក់
-
ចរាចរណ៍២ ថ្ងៃ ago
រថភ្លើងដឹកស្រូវក្រឡាប់ធ្លាក់ចេញពីផ្លូវ នៅស្រុកថ្មគោល